Umuda ukutjela bona wenze kuphi
Emudeni wokujama: jama ingaphambili lekoloyakho lisemva kwawo lapho itshwayo namkha ilambu elilawulako lifuna ujame. Emudeni wokudedela: dedela ngaphambi kokungena endaweni lapho iindlela zihlangana khona, ngitjho nalokha lingekho itshwayo lokudedela elihlukileko. Ungajami ikoloyi iphumela kubakhamba ngeenyawo namkha eenthuthini eziquntanako.
Iimphawu zokweqa ezitjengisiweko zitshwaya iindawo zokweqa zabakhamba ngeenyawo. Sondela ngendlela ekuvumela bona udedele abakhamba ngeenyawo abanelungelo lokweqa begodu ugcine indawo yokweqa ivulekile. Umjeje ngakwelinye ihlangothi ungunobangela wokulinda ngaphambi kwendawo yokweqa kunokujama phezu kwayo.
Imida egobileko iyelelisa ngokusondela endaweni yokweqa begodu ivimbela ukujama ngaphandle kokudedela abakhamba ngeenyawo namkha ngombana iinthuthi ezingaphambili zijamile; ivimbela nokudlula ezinye iinthuthi endaweni etshwayiweke leyo. Ikoloyi ejamileko lapho ingafihla umuntu okhamba ngeenyawo ongamuboniko.
Ungathathi yoke imida engaphukiko njengefanako
Imida yokwalela ukudlula ivimbela ukweqa ukuze udlule enye ikoloyi. Incwadi ivumela ukweqa ngokutjheja ukuya ngqo esakhiweni namkha endleleni yeqadi, namkha ukudlula isivimbo esijamileko, kwaphela nakuphephileko. Umuda ongaphukiko oseduze nophukileko kufuze ufundwe uhlangothini lakho; ungathathi imvumo etholakala eenthuthini eziqhamuka ngaphambili.
Imida yokwalela ukweqa iqinile khulu: ungayeqi nje ukuze ujikele endaweni yokungena. Okuhlukileko okutjhiwo ngekoloyi ejamileko namkha isivimbo kufuna ukwenza ngokuphepha begodu akwenzi umjeje ojayelekileko okhambako ube lithuba lokudlula.
Imida yokuhlukanisa iinthuthi ihlukanisa iinthuthi ezikhamba ngehlangothini linye lapho ukutjhugulula imizila kungaphephiko. Ungayeqi ukuze ufike lapho kuphunywa khona. Iinhlengana ezipendiweko azivumeli ukutjhayela, ukujama nokupaka ngaphandle kobujamo obutjhiwo obuphuthumako, bokubalekela ukutjhayisana namkha bomphathi ogunyaziweko.
- Ngaphambi kokusebenzisa nanyana ngikuphi okuhlukileko kwesivimbo sangempela, qinisekisa bona indlela ivulekile, dedela iinthuthi ezithintekako bese ubuyela ngaphandle kokufaka umuntu engozini. Okuhlukileko akusiyimvumo yokukatelela iinthuthi eziqhamukako ukuthi ziphambukele eqadi.
Ihlombe lendlela alisiwo umzila owengeziweko weenthuthi
Umuda womphetho wesincele utshwaya umphetho wesincele; owesokudla utshwaya umphetho wesokudla, kanengi endleleni ekhamba ngehlangothini linye. Ungatjhayeli weqe umuda womphetho wesokudla. Ihlombe lesincele alisiwo umzila ojayelekileko wokudlula namkha indlela yokudlula umjeje.
Ihlombe alisiso umzila owengeziweko. Incwadi ivumela umtjhayeli wekoloyi elula ukuya ehlombe lesincele ukuvumela enye ikoloyi idlule kwaphela ngaphasi kwayo yoke imibandela ebekiweko. Imvumo le ayivumeli umtjhayeli olandelako ukudlula ehlombe. Kufanele kube phakathi kokuphuma nokutjhinga kwelanga. Indlela kufanele ibe nomzila munye oya ehlangothini ngalinye. Esinye isithuthi kufanele sibe sikudlula. Kufanele ukghone ukwenza njalo ngaphandle kokubeka wena, ezinye iinthuthi, abakhamba ngeenyawo namkha ipahla engozini. Kufanele ukghone ukubona abantu neenthuthi endleleni ngokucacileko okungasenani ebangeni eliyi-150 m. Hlola ihlombe ngokwalo bona alinabo abakhamba ngeenyawo, abagibeli bamabhayisikili, iinkoloyi ezijamileko, iinsalela nomphetho owehla ngaphasi. Nangabe munye umbandela ungafezeki, hlala endaweni yeenkoloyi uvumele omunye umtjhayeli alinde. Ukuhlonipha kufanele kuhlale kusemthethweni begodu kuphephile.
Nangabe ikoloyi iphukile namkha ujama ebujameni obuphuthumako, suka eenthuthini ezikhambako ngokusemandleni nangokuphepha bese uthatha iindlela ezifaneleko zokutjheja nokutjengisa isiyeleliso. Ukuba khona kwehlombe akunikeli imvumo yokupaka kokuzithabisa namkha ukukhamba okujayelekileko kilo.
Indawo etshwayiweke ingabekelwa namkha ikhawulelwe
Paka ngaphakathi kwendawo yokupaka etshwayiweke, ngaphandle kokudlulela ngemida yayo namkha endleleni yabakhamba ngeenyawo. Eendaweni ezitshekileko, beka ingaphambili eduze ngokufaneleko nomkhawulo njengombana incwadi itjho; ungasebenzisi indawo enesilinganiso esingalingani ikoloyi ngokuphepha.
Amaledere wendawo ebekelwe atjengisa umsebenzisi namkha umsebenzi ovunyelweko. Iledera liyingcenye yokubekela, akusilebula ongayitjhiya. Umuda womzila webhasi ubekela umzila isikhathi esitjengisiweko; amatshwayo akhambisana nawo angabeka imibandela yesikhathi neyohlobo lwesithuthi. Itshwayo leli elisarulani elipendwe endleleni livimbela iinthuthuthu bona zidlule kilo. Lingasetjenziswa netshwayo elivimbela iinthuthuthu namkha lilodwa. Alitjengisi umzila wamabhayisikili.
Hlukanisa umuda wokwalela ukujama kowokwalela ukupaka. Funda nanyana ngisiphi isigaba esiphukileko nepleyidi yesikhathi kanye netshwayo. Ukujama kwesikhatjhana ukulayitjha namkha ukwehlisa ngaphasi komthetho wokungapaki kusafuze kube ngokomthetho nangokuphepha; ukutjhiya injini iduma akwenzi ukupaka kube ngokomthetho.
- A - i-ambulensi; B - ibhasi; L - indawo yokulayitjha; T - iteksi; F - ikoloyi yokucima umlilo; R - irikitjha.
- CD - ikoloyi yabadiplomathi; MB - iteksi encani; D - umbutho wezokuvikela; P - iPhiko lamaPholisa leSewula Afrika.
- SOS - indlela yokufikelela umtato ophuthumako; sebenzisa indawo ngomnqopho ophuthumako kunokupaka okujayelekileko.
- Indawo yokulayitjha ngeyomsebenzi wokulayitjha nesigaba sekoloyi okuvunyelweko, akusiyo yokulinda umuntu asathengako.
Khetha umzila ofaneleko ngaphambi komyalo
Imicibisholo yehlangothi ekatelelekileko ifuna ukukhamba okutjengisiweko ukusuka emzileni lowo. Khetha umzilakho kusesenesikhathi; umtjhapho wesikhathi sakamuva awunikeli imvumo yokweqa umuda ongaphukiko namkha ukujika ngokuphambene nomcibisholo. Imicibisholo yerawundi ibeka indlela yokuzombeleza isihlengana, nomthetho wokudedela osebenzako unquma bona ngubani okhamba qangi.
Ibhoksi elipendiweko litshwaya ibhoksi lomhlangano. Ungangeni ngaphandle kokuthi indawo ohlose ukuphuma kiyo ivulekile ngokwaneleko ukuthi utjhiye ibhoksi. Ilambu elihlaza alisusi isidingwesi. Tjhiya indlela equntanako ivulekile nangabe iinthuthi ezingaphambili zijamile.
Esiyingini esijayelekileko dedela iinthuthi eziqhamuka ngesokudla. Esiyingini esincani dedela ikoloyi ezokweqa umuda wayo wokudedela ngaphambi kwakho. Indlela yokuzombeleza efanako ayenzi imithetho emibili yelungelo lokudlula ifane.
Iinkomba zemithombo
- Department of Transport - SA Learner Driver Manual: Road Traffic Signs (practicek53.co.za) · 1.00, June 2012 · ikhasi 49, 50, 51, 52, 53, 54
- Department of Transport - SA Learner Driver Manual: Rules of the Road (practicek53.co.za) · 1.01 (body), June 2012 · ikhasi 32
- SADC Road Traffic Signs Manual, Volume 1 Chapter 7: Road Markings · Department of Transport · 2012-05 · ikhasi 49